Ikigai, thường được dịch ra tiếng Việt là mục đích sống, hay ý nghĩa của sự tồn tại.

Nhưng thực sự là khi đọc cuốn #Japonisme này của Erin Niimi Longhurst do Merry Go Round xuất bản, mình nhận ra là những hiểu biết của mình còn ít nhiều nông cạn quá. Ikigai không đơn giản là những điều mang đến cho chúng ta niềm vui, mà còn là “điều sẽ thúc đẩy bạn tiến về phía trước trong những giờ phút đen tối nhất”, là “nguồn năng lượng cho “chiếc xe” của bạn – bạn cần khiến động cơ vận hành”.

Tác giả đã chia sẻ về hành trình tìm kiếm ikigai của bản thân trên tất cả mọi mặt của đời sống: công việc, tình yêu, gia đình, bản thân,… Từ những hành động nhỏ có thể thực hiện ngay mỗi ngày, chúng ta có thể dễ dàng tìm thấy ikigai cho chính mình. Sẽ là cả một quá trình dài, đòi hỏi sự can đảm thử sức và trải nghiệm.

Mình rất thích một từ #ganbare mà tác giả nhắc đến trong cuốn sách. Nó “gói gọn toàn bộ tinh thần của việc làm thế nào để tập trung động lực. Đó là một sự kết hợp giữa “cố hết sức mình” và “không từ bỏ”, và đôi khi nắm bắt được sự nhiệt tình và đam mê bạn cần để tiếp tục – giữ mục tiêu cuối cùng trong tầm ngắm.” Đó là từ mình luôn muốn nói với bản thân mỗi ngày.

Sau phần nói về ikigai, tác giả nói về wabi-sabi, thuật ngữ mà hẳn nhiều người đã biết, dù có học tiếng Nhật hay không. Không có bất cứ từ tiếng Anh hay tiếng Việt nào tương đương nghĩa với từ này, chỉ có thể giải thích và thống nhất hiểu với nhau là “vẻ đẹp của những điều không hoàn hảo và sự vô thường.”

“Wabi-sabi không phải là chạy đua theo những thứ mới nhất, nó đơn giản là phát hiện ra chiếc áo cũ nằm phía sau tủ quần áo, hoặc làm ra một bữa ăn ngon với những đồ ăn sót lại trong tủ lạnh. (…) Wabi-sabi lại là sự hài lòng, thoả mãn và hạnh phúc khi sống giản đơn.”

Luôn cố gắng nhìn thấy điểm tích cực trong mọi việc là việc mình đã và đang cố gắng làm và mình cũng cảm thấy nó khá sát với cách sống #wabi-sabi.

Nói thiệt với mọi người là mình vẫn nghĩ wabi-sabi là tìm kiếm vẻ đẹp trong sự không hoàn hảo cho đến khi mình đọc tới phần tiếp theo của cuốn sách: #Kintsugi – tìm kiếm vẻ đẹp trong sự không hoàn hảo.

“Kintsugi là nghệ thuật sửa chữa đồ gốm vỡ bằng sơn mài vàng. Các mảnh vỡ được ghép lại với nhau, và thậm chí còn trở nên đẹp hơn so với ban đầu với vàng. Thay vì bị loại bỏ hoặc nuối tiếc vì những vết nứt, một vật thể lại trở nên đáng trân trọng hơn bao giờ hết, vì sự biến mất hay khiếm khuyết của nó đã trở thành sức mạnh thông qua nghệ thuật kintsugi, làm tăng thêm vẻ đẹp cho chính món đồ.”

Mình đột nhiên nhớ tới điều mà ông bố trong bộ phim “Điều ba mẹ không kể” của Hàn Quốc chiếu ngoài rạp thời gian vừa rồi. Ông nói rằng không thể cứ hỏng là vứt đi được, nhất quyết phải cố gắng sửa để gắn bó tiếp. Từ chiếc xe, cho đến người vợ của mình.

Nhớ là trước đây từng đọc câu chuyện tương tự, một ông bà lớn tuổi khi được hỏi rằng làm thế nào để ông bà sống hạnh phúc với nhau mấy chục năm như vậy, ông đã nói đại ý thế này: ở thời đại của chúng tôi, cái gì hỏng thì sửa chứ không vứt đi.

Không chỉ có ikigai hay wabi-sabi, Nhật Bản qua mắt của tác giả còn có Tabemono, Caligraphy, Onsen, Ocha,… – Những điều này là gì, mình sẽ để bạn tự khám phá trong lúc đọc sách.

Đây là một cuốn sách dễ chịu. Vì như mọi cuốn sách khác của Merry Go Round, nó được trình bày với tất cả sự chỉn chu. Cuốn sách không chỉ mang đến một cách nhìn nhận mới về đời sống và văn hoá của người Nhật mà còn mở ra cho chúng ta những khoảng không suy tưởng của chính mình.

“Tất cả những triết lý, khái niệm và hoạt động trong cuốn sách này có thể giúp bạn tìm thấy sự hài lòng và hạnh phúc.” – tác giả đã nói như vậy. Nhưng tác giả cũng dặn chúng ta, “đừng vội vã thực hiện tất cả những điều này cùng một lúc.”

Điều quan trọng là chúng ta “tìm kiếm sự cân bằng, nghỉ ngơi, tận hưởng sự im lặng. Bắt đầu nào. Biết trân trọng những vết trầy xước, vết sẹo mà bạn sẽ nhận được khi cố gắng.

Bảy lần gục ngã, tám lần đứng dậy. Và tiếp tục đi.

Đây là những gì tôi muốn gửi gắm đến bạn thông qua Japonisme.”

Mình đã luôn thích Nhật Bản. Khi đọc hết cuốn sách này, tình yêu đó càng lớn dần. Trước khi thực sự đặt chân đến đất nước mặt trời mọc, du lịch qua những trang sách này có lẽ là lựa chọn tuyệt vời nhất chúng ta có được.

Đã đăng trên Góc nhỏ của Cây

Reviewer: Dora Nguyen