Nhân việc hồi ký của Andrea Pirlo ra mắt tại Việt Nam, cùng với Carlo Ancelotti, hai người Ý được rất nhiều người Việt Nam ngưỡng mộ đều có những tác phẩm trải lòng về sự nghiệp và suy nghĩ của họ. Ai xem bóng đá từ những năm 90, đầu 2000 thì tên tuổi của họ gần như đại diện cho nền bóng đá Ý, và tự truyện của họ như một cuốn biên niên sử về sự thịnh-vong của người Ý.

Carlo Ancelotti - Nghệ Thuật Lãnh Đạo Trầm Lặng

Nhưng khác với những tác giả HLViên khác, tự truyện của Ancelotti với tôi như một dạng Đắc Nhân Tâm vậy. Cách đối nhân xử thế của ông được gói gọn trong 2 chữ “Trầm Lặng”, như con người của ông. Nhưng mọi nơi ông đi qua, từ Ý đến Anh, sang Tây Ban Nha, qua Pháp. và vừa kết thúc tại Đức, phần lớn các cầu thủ đều tôn sùng ông. Sách của ông khi đọc bỗng thấy đầy hoại niệm, cảm giác như xem lại album cũ.

Trong tự truyện, ông dành rất ít chữ kể về quá khứ khởi nghiệp và những cột mốc đáng nhớ. Phần còn lại là những cảm nghĩ về cầu thủ, những lục đục, va chạm giữa cầu thủ-HLV, và HLV-ban lãnh đạo. Nội dung và mốc thời gian quá mới mẻ, khiến người đọc có cảm giác như đang đọc một bài bình về trận đấu vừa diễn ra lúc rạng sáng.

“Bale muốn đá trung tâm nhưng anh ta không trao đổi với tôi mà nhờ người đại diện báo cáo với chủ tịch…”
“Leonardo là người bạn lâu năm tại AC Milan của tôi, tại sao anh ta lại nói với tôi như thế về quyết định sa thải?…”
“Đem về cho tôi Nesta, tôi sẽ cho ngài chiếc cúp Champion League… Rồi tôi có Nesta và Berlussconi có cúp thật!..”
“Tôi thích phim Cuộc Đời Tươi Đẹp khi nhân vật luôn cố thay đổi tình huống một cách đầy mỉa mai. Tôi cũng thích phim Bố Già, với hai điều quan trọng là Sự Tôn Trọng và Quyền Lực Trầm Lặng từ nó..”
“Tôi và Zlatan thỉnh thoảng ngồi hàn thuyên về những gì mình đạt được, dù cả hai đều xuất phát từ nghèo khổ..”
“Tôi đôn Adrian Rabiot, thằng nhóc 17 tuổi lên đội một, nhưng không biết phải nói chuyện với mẹ hắn với tư cách là phụ huynh, hay là người đại diện. Người đại diện phải nói chuyện với chủ tịch đội bóng! ”

So sánh nhanh với sách của những HLViên khác thì sách này không cần kiến thức uyên bác đề hiểu. Vì cách tiếp cận với độc giả là khác nhau, Ance không đi quá sâu về chiến thuật, như tự truyện của Pep Guardiola: Another Way Of Winning, vì bị ám ảnh nặng về sự chi ly chiến thuật, ông lê thê về Tiki-Taka và 3Ps (Play-Possesion-Position). Pep dành nhiều câu chữ để mô tả (rất cụ thể) sự vượt trội tư duy chiến thuật trong từng trận đấu cụ thế như thế nào.
Với Mourinho, Ance đơn giản hơn khi dành đúng một dòng văn, hoặc đôi khi chỉ là một ngoặc kép để đề cập một danh hiệu, một trận thắng. Và khác xa Mou, khi Ance đi thẳng vào những sai lầm của bản thân, tuy ông không hối tiếc về những quyết định đó. Ông biết mỗi hoàn cảnh sẽ gây ra những phản ứng khác nhau. Trong 2 cuốn sách về mình, Mou không hề (dám?) đề cập việc ông xử lý quá tệ tình huống của Iker Casillas khi thay bằng Lopez ở năm cuối của ông (sau này Ance thừa nhận ông “tát nước” theo Mourinho) hay việc Mou đày đọa Callejon, Pedro Leon, và gần nhất là Dani Carvajal phải rời Real Madrid. Sau này, ai cũng biết ông đối xử với Andre Schurle, Kevin De Bryune, Mata tại Chelsea như thế nào… Với Ance, ông dành gần như hẳn 1 chương tả về xung đột thượng tầng Chelsea, sự bất mãn của Rivaldo, sự bùng nổ của Zidane khi được xếp chơi trung tâm, xô xát giữa Ballack và Joe Cole và vô số những xung đột với cầu thủ. Nhưng tuyệt nhiên ko có đề cập đến kết quả, vì ai theo dõi bóng đá cũng đều biết tất cả kết cục trên là có hậu, đặc biệt là Carvajal.

Xuyên suốt, hai điều lớn nhất tôi học được từ ông. Một, ông không muốn người khác ghét mình, nên ông không…làm người khác ghét mình. Ông không đày đọa hay có thành kiến cá nhân với cầu thủ nào. Ông đặt nền móng cho Paris Saint Germain trở nên hôm nay (“ngoài va li tiền ra họ chẳng có gì cả!”), tất cả bắt đầu bằng việc sắp xếp bữa trưa với cầu thủ. Ông kéo Pirlo và Kross đá thấp xuống và định nghĩa vị trị Régista kiểu Ý. Hai, nếu được, luôn làm bạn chứ đừng làm ông chủ. “Zlatan, gọi tôi là Carlo, không phải Ngài Ancelotti. Vì chúng ta là bạn” – “Chúng ta đi con đường khác nhau, tôi chọn Real Madrid vì nơi này không còn tốt lành cho tôi nữa. Nếu được, sau này chúng ta sẽ chơi cùng đội. Bất cứ nơi nào, trừ nước Nga”.

Đọc sách của Ancelotti, chuyển sang Adrea Pirlo rồi Pep và Klopp, rồi quay về đối chiếu với Ancelotti. Tôi thấy con người của ông, nếu mạn phép quy chiếu với Alex Ferguson, người mà cả đời đóng góp cho bóng đá Anh quốc, rồi được phong tước Hiệp Sĩ, thì Ancelotti phải đáng được phong Thánh, sau tất cả những thành tựu ông đóng góp cho bóng đá thế giới.

(Lân Trương)